เศรษฐกิจสูงวัย โอกาสใหม่ของที่ปรึกษาการเงินในสังคมไทย

ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่สังคมสูงวัยอย่างรวดเร็ว โดยโครงสร้างประชากรที่เปลี่ยนแปลงนี้ไม่ได้เป็นเพียงประเด็นด้านสังคมหรือสาธารณสุขเท่านั้น แต่ยังส่งผลโดยตรงต่อระบบเศรษฐกิจและการวางแผนการเงินในระยะยาว โดยเฉพาะการเติบโตของเศรษฐกิจสูงวัย หรือ Silver Economy ซึ่งเป็นเศรษฐกิจที่ขับเคลื่อนโดยความต้องการ การใช้จ่าย และศักยภาพทางการเงินของผู้สูงอายุ  

ภาพรวมสังคมสูงวัยและศักยภาพทางเศรษฐกิจของไทย 

ข้อมูลจากสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติระบุว่า ปัจจุบันประเทศไทยมีประชากรอายุ 60 ปีขึ้นไปมากกว่าร้อยละ 20 ของประชากรทั้งหมด ทำให้ประเทศไทยเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุโดยสมบูรณ์ และมีแนวโน้มก้าวสู่สังคมผู้สูงอายุระดับสุดยอดภายในไม่กี่ปีข้างหน้า สมาชิก MDRT คุณณัฏฐ์ธกร ธนกุลสิริชานนท์ ร่วมแชร์ประสบการณ์ทำงานกับลูกค้าสูงวัย กล่าวคือ “ผมลูกค้าอายุ 41 - 50 มี 29 คน คิดเป็น 25% 51 - 60 มี 12 คน คิดเป็นประมาณ 10% ครับ โดยลูกค้ากลุ่มนี้ซื้อประกันค่อนข้างอนุมัติยากครับ เนื่องด้วยประวัติสุขภาพครับ ส่วนของ MDRT นะครับ ส่วนลงทุนมีมากกว่าครับ เพราะคนเกษียณมีเงินครับ ลงทุนได้มากกว่าฝั่งประกัน แต่อาจจะเสี่ยงได้น้อย แต่เม็ดเงินมากกว่าครับ” 

ในเชิงเศรษฐกิจ ข้อมูลจาก Money and Banking ระบุว่าตลาดเศรษฐกิจสูงวัยของไทยมีมูลค่าประมาณ 1.9 ล้านล้านบาท และคาดว่าจะเพิ่มขึ้นเป็น 2.6 ล้านล้านบาทภายในปี 2573 คิดเป็นกว่าร้อยละ 12 ของผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ ขณะที่ในระดับโลก เศรษฐกิจสูงวัยมีมูลค่ากว่า 26 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือประมาณหนึ่งในสี่ของเศรษฐกิจโลก สะท้อนว่ากลุ่มผู้สูงอายุไม่ได้เป็นเพียงผู้รับสวัสดิการ แต่เป็นกำลังซื้อและกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจ 

เมื่อการเกษียณไม่จำกัดพรมแดน โอกาสจากผู้สูงวัยต่างชาติในประเทศไทย 

ประเทศไทยไม่ได้เป็นสถานที่เกษียณสำหรับคนไทยเท่านั้น แต่ยังดึงดูด ผู้สูงวัยและชาวต่างชาติที่เลือกเกษียณในไทยอีกเป็นจำนวนมาก ด้วยเหตุผลด้านคุณภาพชีวิต ต้นทุนค่าครองชีพที่ต่ำเมื่อเทียบกับหลายประเทศในยุโรปและอเมริกา และชุมชน expat ที่เข้มแข็ง ทำให้ไทยกลายเป็นหนึ่งในจุดหมายปลายทางยอดนิยมสำหรับผู้ที่ต้องการใช้ชีวิตบั้นปลายอย่างสงบและคุ้มค่า ศูนย์ข้อมูลอสังหาริมทรัพย์และสำรวจแนวโน้มชุมชนชาวต่างชาติระบุว่า ไทยติดอันดับต้น ๆ ของจุดหมายปลายทางยอดนิยมของ expat ปี 2025 โดยมีสัดส่วนผู้ที่ย้ายมาดำรงชีวิตระยะยาวเพื่อการเกษียณและคุณภาพชีวิตสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง และมีสัดส่วนหนึ่งที่วางแผนอยู่ถาวรในประเทศไทยในอนาคตอันใกล้ (Terra BKK) 

นอกจากนี้ยังมีรายงานว่าประเทศไทยดึงดูดผู้สูงวัยจากอังกฤษ ออสเตรเลีย สหรัฐอเมริกาและประเทศอื่น ๆ เข้ามาอยู่อาศัยอย่างเป็นส่วนหนึ่งของชุมชน expat โดยมีตัวอย่างกลุ่มเกษียณชาวตะวันตกหลายพันคนที่ตั้งรกรากในเมืองต่าง ๆ เช่น เชียงใหม่ ที่ได้รับแรงดึงดูดจากสภาพแวดล้อมที่อบอุ่น วัฒนธรรมที่เป็นมิตร และค่าครองชีพที่เหมาะสมกับการเกษียณอายุ (asian on the way) 

 แนวโน้มเช่นนี้สะท้อนว่า เศรษฐกิจสูงวัยของไทยไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะคนไทยเท่านั้น แต่ยังรวมถึงผู้สูงอายุจากทั่วโลกที่เลือกใช้ชีวิตหลังเกษียณในไทย ซึ่งเป็นโอกาสสำคัญสำหรับที่ปรึกษาทางการเงินในการขยายบริการและวางแผนให้สอดคล้องกับความต้องการของลูกค้ากลุ่มนี้ด้วย โดย สมาชิก MDRT คุณขนิษฐา เกษมวัฒนา มองว่าแนวโน้มตลาดลูกค้าต่างชาติและผู้เกษียณในไทยยังคงมีโอกาสที่จะเติบโตขึ้นอีก เธอกล่าวต่อว่า “ปัจจัยสำคัญมาจากนโยบายของภาครัฐที่มีแนวโน้มในการปรับกฎเกณฑ์ด้านวีซ่าให้เหมาะกับลูกค้ากลุ่มนี้มากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นการขยายระยะเวลาพำนัก ลดขั้นตอนด้านเอกสาร หรือการออกวีซ่าระยะยาว (LTR; Long Term Residence) และ Privilege Visa ที่มาพร้อมสิทธิพิเศษด้านประกันสุขภาพและภาษีเพื่อดึงดูดนักลงทุน ผู้เกษียณ และดิจิทัลโนแมด”  

ในด้านความท้าทายของลูกค้ากลุ่มนี้ คุณขนิษฐา กล่าวเสริมว่า “ความท้าทายหลักในการให้บริการลูกค้าต่างชาติไม่ได้มีแค่เรื่องภาษา แต่รวมถึงการสื่อสารและความเข้าใจเชิงวัฒนธรรมด้วย การใช้คำศัพท์เฉพาะทางอาจนำไปสู่ความเข้าใจผิด สัญญาและใบเสนอราคาจึงต้องเป็นภาษาอังกฤษ ขณะเดียวกัน การพบลูกค้าแบบ face to face ยังมีบทบาทสำคัญในการสร้างความเข้าใจและความเชื่อมั่น โดยเฉพาะเมื่อขั้นตอนการเซ็นสัญญาต้องเป็นภาษาไทย นอกจากนี้ ที่ปรึกษายังต้องปรับการให้บริการให้สอดคล้องกับค่านิยมของลูกค้า เช่น การให้เวลาพิจารณาหรือปรึกษาครอบครัว และไม่เร่งรัดการตัดสินใจในวัฒนธรรมที่ให้ความสำคัญกับความสัมพันธ์ รวมถึงข้อจำกัดด้านเงื่อนไขวีซ่าบางประเภท เช่น Destination Thailand Visa ที่ทำให้ลูกค้ากลุ่มนี้ไม่สามารถเปิดบัญชีเพื่อทำธุรกรรมทางการเงินในประเทศไทยได้ ส่งผลให้การเข้าถึงผลิตภัณฑ์ทางการเงินมีความซับซ้อนมากขึ้น” 

ความไว้วางใจคือรากฐานของการวางแผนการเงินผู้สูงวัย 

คุณภัคไพลิน ศักดิ์สง่าวงษ์ สมาชิก MDRT มองว่าการดูแลลูกค้ากลุ่มผู้สูงอายุจำเป็นต้องเริ่มจากการสร้างความไว้วางใจผ่านความสม่ำเสมอและความจริงใจในการให้คำปรึกษา “ตัวแทนต้องใส่ใจบริการ เข้าพบสม่ำเสมอ รับฟัง สอบถามข้อมูล และพูดคุยถึงความกังวลของลูกค้าจนได้รับความไว้วางใจในการนำเสนอแบบประกันที่เหมาะสมและตอบสนองความต้องการของแต่ละบุคคล โดยเฉพาะการวางแผนเกษียณเพื่อสภาพคล่องทางการเงินในระยะยาว” 

 คุณภัคไพลินอธิบายเพิ่มเติมว่าลูกค้ากลุ่มนี้มักมีความมั่นคงทางการเงินและมีวินัยในการออม พร้อมทั้งให้ความสำคัญกับการส่งต่อความมั่งคั่งไปยังครอบครัวในอนาคต “ลูกค้าสูงวัยจำนวนมากมีความมั่นคงทางการเงินและพร้อมส่งต่อความมั่งคั่งให้กับครอบครัว ไม่ว่าจะเป็นเงินสำหรับอนาคตหรือการต่อยอดธุรกิจ ที่ปรึกษาการเงินจึงต้องวางตัวเป็นที่ปรึกษาที่รับฟังทุกเรื่องของลูกค้าอย่างจริงใจ จนเกิดความผูกพันและความไว้วางใจในระยะยาว” 

วางแผนผู้สูงวัยต้องมองครบทุกมิติของชีวิต 

คุณณัฏฐ์ธกร  มองว่าการวางแผนการเงินสำหรับผู้ที่กำลังก้าวเข้าสู่วัยเกษียณหรือเป็นผู้สูงอายุ เป็นเรื่องที่ต้องพิจารณาหลายปัจจัยควบคู่กัน เพื่อให้ลูกค้าสามารถใช้ชีวิตในวัยนี้ได้อย่างมั่นคงและมีความสุข “การวางแผนการเงินสำหรับลูกค้าที่กำลังก้าวเข้าสู่วัยเกษียณหรือเป็นผู้สูงอายุ ต้องคำนึงถึงหลายปัจจัย ทั้งเรื่องสุขภาพและรายได้หลังเกษียณ เพื่อให้ไปถึงเป้าหมายชีวิตด้วยความมั่นคงและมีความสุข” 

 คุณณัฏฐ์ธกร อธิบายเพิ่มเติมว่าการวางแผนควรครอบคลุมอย่างน้อยสามมิติสำคัญ ได้แก่ การบริหารรายรับรายจ่ายหลังเกษียณ ความมั่นคงด้านสุขภาพ และการส่งต่อความมั่งคั่ง รวมถึงการเตรียมความพร้อมด้านเอกสารทางกฎหมา “เศรษฐกิจสูงวัยไม่ได้หมายถึงแค่ผู้สูงอายุเท่านั้น แต่คือเศรษฐกิจที่ขับเคลื่อนด้วยความต้องการและการบริโภคของคนวัยเกษียณ ซึ่งเป็นโอกาสสำคัญสำหรับที่ปรึกษาการเงินในการนำเสนอการวางแผนแบบองค์รวมที่ตอบโจทย์ชีวิตจริงของลูกค้า” 

บทบาทที่ปรึกษาการเงินในยุคเศรษฐกิจสูงวัย 

การเป็นที่ปรึกษาการเงินที่ประสบความสำเร็จในยุคเศรษฐกิจสูงวัย ไม่ได้ขึ้นอยู่กับการมีผลิตภัณฑ์ที่หลากหลายเพียงอย่างเดียว แต่คือความสามารถในการเข้าใจ เข้าถึง และสร้างคุณค่าให้กับลูกค้า ผ่านการวางแผนทางการเงินแบบองค์รวมที่คำนึงถึงทั้งคุณภาพชีวิต ความมั่นคง และการส่งต่อความมั่งคั่งในระยะยาว 

 

Contact: MDRTeditorial@teamlewis.com